{"id":545,"date":"2024-01-15T13:32:08","date_gmt":"2024-01-15T13:32:08","guid":{"rendered":"https:\/\/smultron.software\/wordpress-i-craft-cms-ktory-powinienes-wybrac-dla-swojego-projektu\/"},"modified":"2026-04-09T14:52:25","modified_gmt":"2026-04-09T14:52:25","slug":"wordpress-i-craft-cms-ktory-powinienes-wybrac-dla-swojego-projektu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/smultron.software\/pl\/blog\/wordpress-i-craft-cms-ktory-powinienes-wybrac-dla-swojego-projektu","title":{"rendered":"WordPress i Craft CMS &#8211; kt\u00f3ry powiniene\u015b wybra\u0107 dla swojego projektu?"},"content":{"rendered":"\n<p>W tym artykule por\u00f3wnamy WordPress z mniej znanym i bardziej niszowym rozwi\u0105zaniem, jakim jest Craft CMS. Naszym celem jest zrozumienie, czy wyb\u00f3r Craft CMS mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 lepszy, a tak\u017ce dla kogo i dla jakich projekt\u00f3w. Zaczniemy od og\u00f3lnego przedstawienia obu rozwi\u0105za\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Mimo up\u0142ywu lat i dynamicznych zmian w internecie, WordPress zachowuje stabiln\u0105 pozycj\u0119 lidera na rynku system\u00f3w zarz\u0105dzania tre\u015bci\u0105. Aktualnie WordPress stanowi fundament dla oko\u0142o 43% wszystkich stron internetowych na \u015bwiecie i oko\u0142o 60% wszystkich witryn zbudowanych w oparciu o konkretny CMS. Pytanie z czego wynika taka popularno\u015b\u0107 i czy oznacza ona najlepszy wyb\u00f3r?<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"czym-jest-wordpress-i-co-z-tego-wynika\">Czym jest WordPress i co z tego wynika?<\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2024\/02\/logo-wordpress-1024x348.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-35503 lazyload\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 1024px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 1024\/348;\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Pierwsza wersja WordPress (1.0) zosta\u0142a wydana w 2003 roku, czyli w czasach, kiedy nie znano jeszcze poj\u0119\u0107 &#8220;social media&#8221; i &#8220;smartfon&#8221;, a w sieci rozkwita\u0142a &#8220;blogosfera&#8221;. Posiadanie w\u0142asnego bloga by\u0142o wtedy modnym trendem, ale te\u017c zupe\u0142nie nowym sposobem na wyra\u017cenie swoich my\u015bli przed szerok\u0105 publiczno\u015bci\u0105 i podyskutowania o tym w komentarzach pod wpisem.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"toc toc--open bg-gray-1 p-[24px] rounded-[8px]\"\n\tdata-aos=\"animate__fadeInUp\"\n>\n\t<div class=\"toc__title label-md flex items-center justify-between\">\n\t\tSpis tre\u015bci\t\t<button class=\"size-[40px] bg-white rounded-full flex items-center\n\t\tjustify-center\"><span class=\"icon-angel-up\n\t\ttext-[7px]\"><\/span><\/button>\n\t<\/div>\n\t<div class=\"toc__list-container\">\n\t\t<div>\n\t\t\t<ul class=\"toc-container grid gap-[16px]\"><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#czym-jest-wordpress-i-co-z-tego-wynika\" class=\"underline \">Czym jest WordPress i co z tego wynika?<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#czym-jest-craft-cms-i-co-z-tego-wynika\" class=\"underline \">Czym jest Craft CMS i co z tego wynika?<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#model-tresci-w-craft-cms\" class=\"underline \">Model tre\u015bci w Craft CMS<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#motywy-themes\" class=\"underline \">Motywy (themes)<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#docelowe-grono-odbiorcow\" class=\"underline \">Docelowe grono odbiorc\u00f3w<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#podejscie-do-pluginow\" class=\"underline \">Podej\u015bcie do plugin\u00f3w<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#bezpieczenstwo\" class=\"underline \">Bezpiecze\u0144stwo<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#wydajnosc\" class=\"underline \">Wydajno\u015b\u0107<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-16px \n        toc-level-3\"><a href=\"#struktura-bazy-danych\" class=\"underline \">Struktura bazy danych<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-16px \n        toc-level-3\"><a href=\"#optymalizacja-kodu\" class=\"underline \">Optymalizacja kodu<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-16px \n        toc-level-3\"><a href=\"#integracja\" class=\"underline \">Integracja<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#seo\" class=\"underline \">SEO<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#cena\" class=\"underline \">Cena<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#podsumowanie-craft-cms-vs-wordpress\" class=\"underline \">Podsumowanie Craft CMS vs WordPress<\/a><\/li><li class=\"marker:text-[12px] toc__item body-sm ml-0px \n        toc-level-2\"><a href=\"#tabela-porownawcza\" class=\"underline \">Tabela por\u00f3wnawcza<\/a><\/li><\/ul>\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p>WordPress zosta\u0142 stworzony jako narz\u0119dzie do takiej w\u0142a\u015bnie aktywno\u015bci, czyli do prowadzenia bloga. To z kolei zdefiniowa\u0142o i narzuci\u0142o schematy i konwencje: tre\u015b\u0107 by\u0142a skupiona wok\u00f3\u0142 &#8220;stron&#8221; i &#8220;wpis\u00f3w&#8221;, te ostatnie dawa\u0142o si\u0119 przypisywa\u0107 do &#8220;kategorii&#8221;, a pod wpisami mo\u017cna by\u0142o zamieszcza\u0107 \u201ckomentarze\u201d. Taki format tre\u015bci okre\u015bli\u0142 te\u017c kszta\u0142t bazy danych, nazwy i hierarchi\u0119 szablon\u00f3w u\u017cywanych do wy\u015bwietlania tekstu itd.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2024\/02\/wp-panel-1024x546.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-35506 lazyload\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 1024px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 1024\/546;\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Z czasem i kolejnymi wersjami WordPress by\u0142 rozbudowywany o funkcjonalno\u015bci zbli\u017caj\u0105ce go bardziej do uniwersalnego &#8220;systemu zarz\u0105dzania tre\u015bci\u0105&#8221;. Istotnym pod tym wzgl\u0119dem by\u0142o wydanie w 2010 roku wersji 3.0, kt\u00f3ra wprowadzi\u0142a mo\u017cliwo\u015b\u0107 tworzenia innych typ\u00f3w tre\u015bci ni\u017c &#8220;strona&#8221; i &#8220;wpis&#8221; (tzw. &#8220;custom post types&#8221;), a tak\u017ce wersja 4.7 z 2016 roku, w kt\u00f3rej zintegrowano REST API.<\/p>\n\n\n\n<p>Ze wzgl\u0119du na swoj\u0105 popularno\u015b\u0107 i fakt, \u017ce znaczna cz\u0119\u015b\u0107 witryn korzysta z zewn\u0119trznych motyw\u00f3w i wtyczek, WordPress musi zachowa\u0107 wsteczn\u0105 zgodno\u015b\u0107. Po latach wyczerpa\u0142y si\u0119 te\u017c w zasadzie mo\u017cliwo\u015bci rozwoju platformy w takiej formie. Pr\u00f3b\u0105 modernizacji i ucieczki przed \u201cwsteczn\u0105 zgodno\u015bci\u0105\u201d by\u0142a wydana pod koniec 2018 roku wersja 5.0, wprowadzaj\u0105ca nowy edytor blokowy \u201cGutenberg\u201d, kt\u00f3ry w uproszczeniu mo\u017cna okre\u015bli\u0107 jako \u201cwbudowany page builder\u201d. Uk\u0142ad strony tworzy si\u0119 teraz z blok\u00f3w tre\u015bci o okre\u015blonym typie (paragraf, nag\u0142\u00f3wek, media itd.). Sam edytor zbudowany jest w oparciu o bibliotek\u0119 React i oferuje mo\u017cliwo\u015b\u0107 tworzenia w\u0142asnych typ\u00f3w blok\u00f3w, ich uk\u0142ad\u00f3w, a ostatnio nawet edycji ca\u0142ej strony (\u201cSite editor\u201d).<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2024\/02\/wp-gutenberg-1024x546.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-35504 lazyload\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 1024px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 1024\/546;\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Gutenberg zosta\u0142 przyj\u0119ty ch\u0142odno, jednak platforma jest ci\u0105gle rozwijana i to edytor blokowy jest przysz\u0142o\u015bci\u0105 WordPress. Mimo to dzi\u015b &#8211; po 20 latach od wydania pierwszej wersji, WordPress nadal jest &#8220;na pierwszy rzut oka&#8221; narz\u0119dziem blogowym: opiera si\u0119 na tych samych konwencjach, u\u017cywa tego samego schematu bazy danych, a w plikach \u017ar\u00f3d\u0142owych mo\u017cna znale\u017a\u0107 kod napisany kilkana\u015bcie lat temu.<\/p>\n\n\n\n<p>Jednocze\u015bnie o WordPress mo\u017cna dzi\u015b powiedzie\u0107 na pewno, \u017ce jest to system, na kt\u00f3rym da si\u0119 zbudowa\u0107 niemal wszystko. Jest to zas\u0142uga aktywnej i licznej spo\u0142eczno\u015bci, nie tylko amatorskiej, tak\u017ce komercyjnej i profesjonalnej. Ekosystem ten dostarcza tysi\u0105ce motyw\u00f3w, plugin\u00f3w i ofert deweloperskich dopasowanych do dowolnych potrzeb. Dzi\u0119ki temu WordPress mo\u017ce by\u0107 docelowym wyborem dla projekt\u00f3w o dowolnej skali i bud\u017cecie, a dzia\u0142aj\u0105c\u0105 witryn\u0119 mo\u017cna na nim zbudowa\u0107 nawet nie posiadaj\u0105c \u017cadnej wiedzy programistycznej.<\/p>\n\n\n\n<p>Rozbudowany i tworzony od podstaw projekt oparty na WordPress mo\u017ce by\u0107 wykonany profesjonalnie, dzia\u0142a\u0107 sprawnie i wydajnie, ale wymaga to w mniejszym lub wi\u0119kszym stopniu zmierzenia si\u0119 ze wspomnianym &#8220;legacy&#8221;, jakie WordPress ze sob\u0105 niesie &#8211; ograniczeniami zwi\u0105zanymi z pierwotn\u0105 podstaw\u0105 koncepcyjn\u0105, nieelastycznym schematem bazy danych, konieczno\u015bci\u0105 u\u017cywania plugin\u00f3w do rozbudowy systemu o podstawowe funkcjonalno\u015bci. I tu pojawiaj\u0105 si\u0119 narz\u0119dzia takie jak <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"czym-jest-craft-cms-i-co-z-tego-wynika\">Czym jest <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> i co z tego wynika?<\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2024\/02\/logo-craft-cms.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-35501 lazyload\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 421px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 421\/129;\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Podczas gdy WordPress zdobywa\u0142 popularno\u015b\u0107 jako platforma blogowa, <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> pojawi\u0142 si\u0119 jako rozwi\u0105zanie, kt\u00f3re od pocz\u0105tku mia\u0142o by\u0107 zaawansowanym i elastycznym systemem zarz\u0105dzania tre\u015bci\u0105 (CMS). Jego pierwsza publiczna wersja zosta\u0142a wydana w 2013 roku, jest to wi\u0119c narz\u0119dzie o znacz\u0105co kr\u00f3tszej historii ni\u017c WordPress, a jednocze\u015bnie w pe\u0142ni dojrza\u0142e.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2024\/02\/craft-website-1024x546.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-35500 lazyload\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 1024px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 1024\/546;\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>System jest zbudowany na solidnej bazie w postaci frameworka php o nazwie Yii i rozwijany przez firm\u0119 Pixel &amp; Tonic oraz skupion\u0105 wok\u00f3\u0142 projektu spo\u0142eczno\u015b\u0107 deweloper\u00f3w &#8211; znacznie mniejsz\u0105 w por\u00f3wnaniu z WordPressem. R\u00f3wnie\u017c udzia\u0142 w rynku jest niepor\u00f3wnanie mniejszy i wynosi aktualnie poni\u017cej 1% (co jednak &#8211; w por\u00f3wnaniu do WP &#8211; jest udzia\u0142em por\u00f3wnywalnym z bardziej znanymi CMS typu Drupal czy Joomla).<\/p>\n\n\n\n<p>Pomimo niewielkiej popularno\u015bci na rynku <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> jest zwykle wymieniany w zestawieniach najlepszych alternatyw dla WordPress, a niedawno zosta\u0142 wybrany przez W3C (World Wide Web Consortium) <a href=\"https:\/\/w3c.studio24.net\/docs\/cms-selection-report\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">jako CMS dla nowej wersji witryny<\/a>. W\u015br\u00f3d firm u\u017cywaj\u0105cych systemu wymieniani s\u0105 m.in.: Microsoft, Apple, Reddit, Adobe, BigCommerce, Netflix, Ikea, AT&amp;T, McDonald\u2019s, Dell.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"model-tresci-w-craft-cms\">Model tre\u015bci w <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a><\/h2>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> jest tworzony jako narz\u0119dzie maj\u0105ce dawa\u0107 maksymaln\u0105 swobod\u0119 i elastyczno\u015b\u0107 w organizowaniu i prezentowaniu tre\u015bci. Maj\u0105c na uwadze s\u0142owo \u201celastyczno\u015b\u0107\u201d dochodzimy do pierwszej zasadniczej r\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy Craft CMS i WordPress, czyli podej\u015bcia do modelu tre\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>WordPress proponuje od pocz\u0105tku sw\u00f3j model blogowy &#8211; przy pierwszej wizycie w panelu administracyjnym widzimy sekcje \u201cWpisy\u201d i \u201cStrony\u201d. W takim podej\u015bciu tre\u015b\u0107 powinna by\u0107 dostosowana do narzuconego modelu. Craft przyjmuje tu podej\u015bcie odwrotnie &#8211; wychodzimy od ustalenia jaka tre\u015b\u0107 b\u0119dzie prezentowana na witrynie i dopiero wok\u00f3\u0142 tych za\u0142o\u017ce\u0144 budowany jest model, kt\u00f3ry b\u0119dzie najlepiej pasowa\u0142 do struktury tre\u015bci (&#8220;content-first&#8221;). W nowej instalacji Craft nie znajdziemy wi\u0119c \u017cadnych sekcji czy modu\u0142\u00f3w przeznaczonych do wprowadzania tre\u015bci &#8211; zaczynamy od &#8220;czystej kartki&#8221; i ca\u0142y model musi by\u0107 zdefiniowany od podstaw. <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> zapewnia tu wszystkie potrzebne narz\u0119dzia do konfiguracji typ\u00f3w tre\u015bci, rodzaj\u00f3w i uk\u0142ad\u00f3w p\u00f3l, powi\u0105za\u0144 mi\u0119dzy nimi i powi\u0105za\u0144 z widokami dla frontendu. Model tre\u015bci mo\u017cna zbudowa\u0107 w ca\u0142o\u015bci w cms, bez konieczno\u015bci pisania kodu.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2024\/02\/craft-panel-1024x546.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-35497 lazyload\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 1024px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 1024\/546;\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"motywy-themes\">Motywy (themes)<\/h2>\n\n\n\n<p>Podej\u015bcie &#8220;czystej kartki&#8221; nie dotyczy tylko modelu tre\u015bci, ale r\u00f3wnie\u017c warstwy prezentacyjnej. W Craft nie istnieje poj\u0119cie &#8220;motywu&#8221; (theme), dlatego \u017ce system nie narzuca \u017cadnej konkretnej struktury, hierarchii czy nazewnictwa szablon\u00f3w do prezentacji tre\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Motywy WordPressa zosta\u0142y pomy\u015blane jako \u0142atwy spos\u00f3b do przygotowania lub zmiany wygl\u0105du tre\u015bci prezentowanych w za\u0142o\u017conym modelu. W Craft o wiele trudniej jest przygotowa\u0107 uniwersalny &#8220;motyw&#8221;, poniewa\u017c Craft CMS nie przyjmuje z g\u00f3ry \u017cadnego modelu tre\u015bci ani nie wymusza \u017cadnego konkretnego sposobu ich prezentacji. W efekcie takiego podej\u015bcia po instalacji Craft katalog publiczny jest pusty &#8211; frontend (w tradycyjnym, monolitycznym podej\u015bciu) musi by\u0107 przygotowany od podstaw jako drzewko szablon\u00f3w twig, mamy przy tym ca\u0142kowit\u0105 dowolno\u015b\u0107 w jego kszta\u0142towaniu.<\/p>\n\n\n\n<p>Opisane wy\u017cej podej\u015bcie mo\u017cna oczywi\u015bcie zastosowa\u0107 u\u017cywaj\u0105c WordPressa i robimy to z powodzeniem, ale tu konieczne jest u\u017cycie dodatkowych plugin\u00f3w, kt\u00f3re uzupe\u0142niaj\u0105 brakuj\u0105ce funkcjonalno\u015bci WordPressa, np.: ACF do \u0142atwiejszej budowy modelu tre\u015bci i\/lub blok\u00f3w Gutenberg, czy Timber udost\u0119pniaj\u0105cy mo\u017cliwo\u015b\u0107 u\u017cywania szablon\u00f3w twig. Craft oferuje wszystkie te narz\u0119dzia out of the box i s\u0105 one podstaw\u0105 ca\u0142ego rozwi\u0105zania.<\/p>\n\n\n\n<p>Doszli\u015bmy do drugiej fundamentalnej r\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy oboma systemami: Craft nie narzuca formy prezentacji tre\u015bci &#8211; nie ma tu koncepcji \u201cmotywu\u201d. Dla WordPressa motyw jest jedn\u0105 z podstaw jego popularno\u015bci, poniewa\u017c motywy mog\u0105 by\u0107 \u0142atwo instalowane i dopasowane do potrzeb witryny, przy czym zwykle nie wymaga to umiej\u0119tno\u015bci programistycznych.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"py-[32px] px-[24px] tablet:px-[32px] bg-gray-1 rounded-[8px]\ncta-small\">\n\t<div class=\"flex flex-wrap gap-[24px] justify-between\n\titems-center\">\n\t\t<div class=\"hm5 desktop:h5 basis-[417px] max-w-[496px]\">\n\t\t\tSzukasz do\u015bwiadczonego zespo\u0142u programistycznego? Porozmawiajmy o konkretach.\t\t<\/div>\n\t\t<div>\n\t\t\t\n<div class=\"person-contact flex gap-[16px] items-center\">\n\t<div class=\"person-contact__image\">\n\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2024\/02\/marcin-stawowiak-56x56.jpeg\"\n\t\t\t\tclass=\"size-[56px] rounded-full object-cover lazyload\"\n\t\t\t\talt=\"\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 56px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 56\/56;\">\n\t\t\t<\/div>\n\t<div class=\"person-contact__details label-md\">\n\t\t<div class=\"person-contact__email\">\n\t\t\t<a href=\"mailto:hello@smultron.pl\">\n\t\t\t\thello@smultron.pl\t\t\t<\/a>\n\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"person-contact__phone\">\n\t\t\t<a href=\"tel:+48 791 991 797\">\n\t\t\t\t+48 791 991 797\t\t\t<\/a>\n\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"docelowe-grono-odbiorcow\">Docelowe grono odbiorc\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p>Z powy\u017cszego wynika trzecia podstawowa r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> i WordPress: przy u\u017cyciu Craft o wiele trudniej jest zbudowa\u0107 witryn\u0119 nie maj\u0105c \u017cadnej wiedzy programistycznej. W przypadku WordPress, istniej\u0105 tysi\u0105ce gotowych motyw\u00f3w i szablon\u00f3w, kt\u00f3re mo\u017cna zainstalowa\u0107 i u\u017cywa\u0107, co sprawia, \u017ce \u200b\u200bniekoniecznie trzeba by\u0107 ekspertem w programowaniu. W przypadku Craft nie znajdziemy w sieci repozytori\u00f3w czy sklep\u00f3w z podobn\u0105 ofert\u0105. W Craft ka\u017cdy element jest projektowany, kodowany i tworzony od podstaw.<\/p>\n\n\n\n<p>W zasadzie od pocz\u0105tku <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> by\u0142 pomy\u015blany jako narz\u0119dzie skierowane bardziej dla programist\u00f3w, ale dzi\u0119ki temu zapewniaj\u0105ce wi\u0119ksz\u0105 elastyczno\u015b\u0107 i mo\u017cliwo\u015bci dowolnego&nbsp; dostosowania konfiguracji pod bardziej z\u0142o\u017cone i wymagaj\u0105ce projekty.<\/p>\n\n\n\n<p>O ile wi\u0119c ka\u017cdy mo\u017ce zainstalowa\u0107 motyw i nazwa\u0107 si\u0119 developerem WordPressa, deweloperzy <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft<\/a> stoj\u0105 przed niepor\u00f3wnanie wi\u0119kszymi wymaganiami, co w efekcie wyklucza tu praktycznie rynek amatorski. Ma to w wielu przypadkach decyduj\u0105cy wp\u0142yw na jako\u015b\u0107 ko\u0144cowego produktu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"podejscie-do-pluginow\">Podej\u015bcie do plugin\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p>Repozytorium WordPress zawiera aktualnie oko\u0142o 60 tysi\u0119cy darmowych plugin\u00f3w. Wiele z nich to profesjonalne i p\u0142atne rozwi\u0105zania korporacyjne, ale znajdziemy te\u017c rozwi\u0105zania proste, w wielu przypadkach amatorskie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2024\/02\/wp-plugins-1024x546.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-35507 lazyload\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 1024px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 1024\/546;\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Z faktu istnienia tak du\u017cej ilo\u015bci plugin\u00f3w do WordPress mo\u017cna wyci\u0105gn\u0105\u0107 kilka wniosk\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>WordPress w podstawowej wersji dostarcza tylko podstawowe funkcjonalno\u015bci.<\/li>\n\n\n\n<li>Przypuszczalnie istnieje plugin do wi\u0119kszo\u015bci potrzebnych i brakuj\u0105cych funkcjonalno\u015bci.<\/li>\n\n\n\n<li>Zbudowanie bardziej zaawansowanych rozwi\u0105za\u0144 z pewno\u015bci\u0105 b\u0119dzie wymaga\u0142o u\u017cycia zewn\u0119trznych plugin\u00f3w lub kodowania od podstaw.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Tym samym nie jest niczym dziwnym, \u017ce po zajrzeniu do panelu administracyjnego jakiej\u015b wi\u0119kszej witryny zbudowanej na WordPress znajdujemy tam kilkana\u015bcie lub nawet kilkadziesi\u0105t wtyczek.<\/p>\n\n\n\n<p>Tak du\u017ce repozytorium plugin\u00f3w do WordPress oznacza te\u017c pewne problemy i zagro\u017cenia:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Kod plugin\u00f3w nie podlega \u015bcis\u0142ej kontroli jako\u015bci, niekt\u00f3re z nich mog\u0105 dostarcza\u0107 \u017ale zoptymalizowane rozwi\u0105zania, kt\u00f3re obni\u017caj\u0105 wydajno\u015b\u0107 ca\u0142ej witryny.<\/li>\n\n\n\n<li>Pluginy wymagaj\u0105 regularnej aktualizacji &#8211; nowe wersje dostarczaj\u0105 poprawki b\u0142\u0119d\u00f3w lub usprawnienia zabezpiecze\u0144; je\u015bli witryna opiera si\u0119 na konglomeracie plugin\u00f3w, z kt\u00f3rych ka\u017cdy dostarcza jaki\u015b fragment ca\u0142o\u015bci, to nie trudno o sytuacj\u0119, gdy po kt\u00f3rej\u015b kolejnej aktualizacji jaki\u015b plugin staje si\u0119 niekompatybilny z innym &#8211; w efekcie awarii mog\u0105 ulec niekt\u00f3re funkcjonalno\u015bci lub ca\u0142a witryna.<\/li>\n\n\n\n<li>Cz\u0119sto zdarza si\u0119, \u017ce pluginy zostaj\u0105 porzucone przez ich autor\u00f3w i nie s\u0105 dalej rozwijane; z czasem prowadzi to do sytuacji podobnej jak wy\u017cej, gdzie przestarza\u0142y plugin przestaje poprawnie dzia\u0142a\u0107 z nowszymi wersjami WordPress i innych plugin\u00f3w; obie te sytuacje b\u0119d\u0105 wymaga\u0142y wycofania i zaniechania aktualizacji, lub pomocy programisty.<\/li>\n\n\n\n<li>Bardziej zaawansowane pluginy cz\u0119sto s\u0105 p\u0142atne; zazwyczaj nie ma mo\u017cliwo\u015bci ich przetestowania przed zakupem, a licencj\u0119 dla ka\u017cdego z nich musimy kupowa\u0107 na stronie autora lub jednym z wielu repozytori\u00f3w sprzedaj\u0105cych licencje.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Wydaje si\u0119, \u017ce <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> rozwi\u0105zuje cz\u0119\u015b\u0107 opisanych wy\u017cej problem\u00f3w. Craft jest z za\u0142o\u017cenia rozwi\u0105zaniem ca\u0142o\u015bciowym &#8211; dostarcza wi\u0119cej wbudowanych mo\u017cliwo\u015bci i funkcjonalno\u015bci ni\u017c WordPress. \u017beby uzyska\u0107 w panelu WordPress funkcjonalno\u015b\u0107 zbli\u017con\u0105 do bazowej funkcjonalno\u015bci Craft niezb\u0119dne jest u\u017cycie co najmniej kilku plugin\u00f3w. Pierwszy wniosek jest wi\u0119c taki, \u017ce konieczno\u015b\u0107 u\u017cycia dodatkowych plugin\u00f3w w Craft jest o wiele mniejsza.<\/p>\n\n\n\n<p>Podobnie jak WordPress, Craft posiada wbudowane oficjalne repozytorium plugin\u00f3w. Ilo\u015b\u0107 dost\u0119pnych w nim wtyczek jest znacznie mniejsza w por\u00f3wnaniu z ofert\u0105 WordPress nie tylko ze wzgl\u0119du wspomnianego wy\u017cej, ale te\u017c z innego podej\u015bcia do wtyczek: o wiele mniejsza spo\u0142eczno\u015b\u0107 skupia si\u0119 raczej na ulepszaniu i rozwijaniu istniej\u0105cych rozwi\u0105za\u0144, zamiast tworzy\u0107 ich kolejne konkuruj\u0105ce ze sob\u0105 warianty.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2024\/02\/craft-plugins-1024x546.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-35498 lazyload\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 1024px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 1024\/546;\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Je\u015bli potrzebujemy jednak u\u017cycia dodatkowych plugin\u00f3w, to centralne repozytorium Craft ma dwie dodatkowe zalety:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>ka\u017cd\u0105 wtyczk\u0119 mo\u017cna zainstalowa\u0107 i przetestowa\u0107 na wersji deweloperskiej witryny przed dokonaniem zakupu;<\/li>\n\n\n\n<li>wszystkie p\u0142atno\u015bci i odnawianie licencji odbywa si\u0119 przez to repozytorium na podstawie posiadanego Craft ID, a nie na wielu stronach r\u00f3\u017cnych dostawc\u00f3w, jak w przypadku WordPress.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Wad\u0105 o wiele mniejszego repozytorium plugin\u00f3w jest to, \u017ce wi\u0119ksze jest prawdopodobie\u0144stwo konieczno\u015bci pisania potrzebnych funkcjonalno\u015bci samemu. A tu stajemy przed o wiele wi\u0119kszym skomplikowaniem technicznym i wymagan\u0105 znajomo\u015bci\u0105 frameworka Yii.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"bezpieczenstwo\">Bezpiecze\u0144stwo<\/h2>\n\n\n\n<p>Temat plugin\u00f3w jest bezpo\u015brednio zwi\u0105zany z bezpiecze\u0144stwem strony.<\/p>\n\n\n\n<p>WordPress jako najpopularniejsze rozwi\u0105zanie na rynku jest te\u017c najwi\u0119kszym celem atak\u00f3w i pr\u00f3b przej\u0119cia danych. Wed\u0142ug <a href=\"https:\/\/wpclipboard.com\/wordpress-statistics-infographic\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">zestawienia opublikowanego przez WP Clipboard<\/a> w ka\u017cdej minucie ma miejsce 90 tysi\u0119cy atak\u00f3w na witryny oparte o WordPress, przy czym:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>podatno\u015b\u0107 na ataki wzrasta je\u015bli witryna nie jest regularnie aktualizowana: 61% zainfekowanych witryn dzia\u0142a na przestarza\u0142ym kodzie;<\/li>\n\n\n\n<li>51% podatno\u015bci wynika z przestarza\u0142ego lub \u017ale napisanego kodu plugin\u00f3w, 37% ma swoje \u017ar\u00f3d\u0142o w kodzie samego WP, a 11% w kodzie motyw\u00f3w.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Z powy\u017cszego wynika wniosek, \u017ce dla bezpiecze\u0144stwa witryny i jej danych niezb\u0119dne jest nie tylko wykonywanie regularnych aktualizacji (kt\u00f3re mog\u0105 spowodowa\u0107 jej uszkodzenie, o czym wspominali\u015bmy wy\u017cej), ale te\u017c posiadania dodatkowych narz\u0119dzi zwi\u0119kszaj\u0105cych poziom zabezpiecze\u0144, monitoruj\u0105cych stan witryny i aktualno\u015b\u0107 kodu, czy wykrywaj\u0105cych w\u0142amania.<\/p>\n\n\n\n<p>Bezpiecze\u0144stwo jest kluczowym czynnikiem rozwoju zar\u00f3wno dla WordPress jak i Craft, ale warto wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 kilka czynnik\u00f3w, kt\u00f3re wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 Craft:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> ma o znacznie nowocze\u015bniejsz\u0105 baz\u0119 kodu w por\u00f3wnaniu do WP, jest te\u017c oparty o du\u017cy framework Yii &#8211; pozwala to implementowa\u0107 do samego cms bardziej zaawansowane rozwi\u0105zania dotycz\u0105ce zabezpiecze\u0144.<\/li>\n\n\n\n<li>Bazowa instalacja Craft ma domy\u015blnie w\u0142\u0105czone \u015bcis\u0142e ustawienia dotycz\u0105ce bezpiecze\u0144stwa &#8211; wiele potencjalnych zagro\u017ce\u0144 jest zminimalizowanych od samego pocz\u0105tku.<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> nie u\u017cywa motyw\u00f3w i ma znacznie mniejsz\u0105 i bardziej wyspecjalizowan\u0105 baz\u0119 plugin\u00f3w &#8211; redukuje to pewn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 zagro\u017ce\u0144 wynikaj\u0105cych z podatno\u015bci lub przestarza\u0142o\u015bci zewn\u0119trznego kodu.<\/li>\n\n\n\n<li>Wiele podstawowych funkcjonalno\u015bci zwi\u0105zanych z zabezpieczeniami w WordPress wymaga u\u017cycia dodatkowych plugin\u00f3w &#8211; np. WordPress nie ma funkcjonalno\u015bci blokowania dost\u0119pu po nieudanych pr\u00f3bach logowania.<\/li>\n\n\n\n<li>Niepor\u00f3wnanie mniejszy udzia\u0142 Craft na rynku CMS powoduje, \u017ce aplikacje zbudowane na Craft s\u0105 wystawione na znacznie mniejsz\u0105 ilo\u015b\u0107 atak\u00f3w.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"wydajnosc\">Wydajno\u015b\u0107<\/h2>\n\n\n\n<p>WordPress nie ma najlepszej opinii jak chodzi o wydajno\u015b\u0107 i szybko\u015b\u0107 dzia\u0142ania zbudowanych na nim rozwi\u0105za\u0144. Optymalizacja pod tym k\u0105tem staje si\u0119 trudniejsza im bardziej skomplikowany i rozbudowany jest projekt. Zwykle potrzebne s\u0105 te\u017c dodatkowe pluginy do rozwi\u0105za\u0144 cache i optymalizacji. Craft daje tu mo\u017cliwo\u015b\u0107 osi\u0105gni\u0119cia lepszych wynik\u00f3w dzi\u0119ki kilku kwestiom.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"struktura-bazy-danych\">Struktura bazy danych<\/h3>\n\n\n\n<p>WordPress pozostaje tu ze swoim baga\u017cem z przesz\u0142o\u015bci, czyli struktur\u0105 przygotowan\u0105 dla aplikacji blogowej: ca\u0142a tre\u015b\u0107 i zwi\u0105zane z ni\u0105 metadane trafiaj\u0105 do dw\u00f3ch tabel (wp_posts i wp_postmeta). Przy wi\u0119kszej witrynie tabele te mog\u0105 mie\u0107 miliony wierszy, \u0142atwo jest znale\u017a\u0107 si\u0119 w sytuacji, gdy bardziej skomplikowane zapytania do bazy zaczynaj\u0105 wyra\u017anie obni\u017ca\u0107 szybko\u015b\u0107 dzia\u0142ania witryny.<\/p>\n\n\n\n<p>Craft, jako rozwi\u0105zanie od pocz\u0105tku projektowane dla elastyczno\u015bci i wydajno\u015bci, ma o wiele bardziej rozbudowan\u0105 struktur\u0119 bazy danych, np. ka\u017cda sekcja tre\u015bci dostaje w\u0142asn\u0105 tabel\u0119, zapytania s\u0105 zoptymalizowane pod k\u0105tem konkretnej tre\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"optymalizacja-kodu\">Optymalizacja kodu<\/h3>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> nie generuje domy\u015blnie \u017cadnego kodu frontendowego ani nie narzuca w tej kwestii \u017cadnych schemat\u00f3w &#8211; developer ma pe\u0142n\u0105 kontrol\u0119 i dowolno\u015b\u0107 rozwi\u0105za\u0144. W WordPress znaczna cz\u0119\u015b\u0107 optymalizacji polega na wy\u0142\u0105czaniu lub modyfikowaniu rozwi\u0105za\u0144 dostarczanych przez system. Jeden z kilku mo\u017cliwych przyk\u0142ad\u00f3w: je\u015bli aplikacja nie u\u017cywa edytora blokowego, musimy sami od\u0142\u0105cza\u0107 zwi\u0105zany z nim css, kt\u00f3ry jest aplikowany do nag\u0142\u00f3wka strony.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"integracja\">Integracja<\/h3>\n\n\n\n<p>Craft ma tu znacz\u0105c\u0105 przewag\u0119: kluczowe funkcjonalno\u015bci CMS, kt\u00f3re w WordPress musz\u0105 by\u0107 dostarczane z zewn\u0105trz (np. ACF), tutaj s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 samego systemu, a wi\u0119c z za\u0142o\u017cenia s\u0105 lepiej zintegrowane i zoptymalizowane jako ca\u0142o\u015b\u0107, a fundamentem jest dojrza\u0142y framework Yii. Mniejsze zapotrzebowanie na pluginy i ich potencjalnie lepsza jako\u015b\u0107 daje w efekcie mniejsz\u0105 szans\u0119 na wprowadzenie z\u0142ej jako\u015bci kodu do projektu. Wreszcie &#8211; brak motyw\u00f3w i konieczno\u015b\u0107 przygotowania frontendu od podstaw to pe\u0142na elastyczno\u015b\u0107 i mo\u017cliwo\u015b\u0107 optymalizacji rozwi\u0105zania pod konkretne za\u0142o\u017cenia projektu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"seo\">SEO<\/h2>\n\n\n\n<p>\u017baden z por\u00f3wnywanych CMS nie oferuje wbudowanego i zaawansowanego systemu do SEO, kt\u00f3ry oferowa\u0142by analiz\u0119 tre\u015bci pod k\u0105tem s\u0142\u00f3w kluczowych, generowa\u0142 podgl\u0105d widoczno\u015bci w wyszukiwarkach i social mediach, generowa\u0142 kod z metadanymi czy map\u0119 strony z indeksem dla wyszukiwarek &#8211; rozwi\u0105zania te musz\u0105 by\u0107 dostarczone pluginem.<\/p>\n\n\n\n<p>WordPress w po\u0142\u0105czeniu z wtyczk\u0105 Yoast SEO jest wskazywany jako jedno z najlepszych rozwi\u0105za\u0144 SEO na rynku. Odpowiednikiem Yoast dla Craft jest plugin SEOmatic, niestety wtyczka nie jest darmowa i jej u\u017cycie oznacza aktualnie dodatkowy koszt oko\u0142o 100$. W repozytorium Craft mo\u017cna jednak znale\u017a\u0107 tak\u017ce rozwi\u0105zania darmowe, kt\u00f3re mog\u0105 okaza\u0107 si\u0119 wystarczaj\u0105ce.<\/p>\n\n\n\n<p>Optymalizacja witryny pod k\u0105tem wyszukiwarek to nie tylko odpowiednio przygotowana tre\u015b\u0107 strony i jej metadane, ale te\u017c wydajno\u015b\u0107 i dost\u0119pno\u015b\u0107 aplikacji, czyli parametry takie jak: czas do wy\u015bwietlenia tre\u015bci, czas do pe\u0142nej interaktywno\u015bci, wielko\u015b\u0107 danych do pobrania itd. <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> oferuje tu potencjalnie wi\u0119ksze i wymieniane ju\u017c wy\u017cej mo\u017cliwo\u015bci optymalizacji wydajno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"cena\">Cena<\/h2>\n\n\n\n<p>WordPress jest darmowym systemem open-source i takim pozostanie. Teoretycznie nawet z\u0142o\u017con\u0105 witryn\u0119 mo\u017cna wykona\u0107 ca\u0142kowicie bezkosztowo &#8211; tzn. bez korzystania z us\u0142ug programist\u00f3w, u\u017cywaj\u0105c jednego z darmowych motyw\u00f3w i instaluj\u0105c potrzebne, darmowe pluginy. Koszty pojawiaj\u0105 si\u0119 gdy jest potrzeba zakupu bardziej profesjonalnego motywu lub zaawansowanych wtyczek z komercyjn\u0105 licencj\u0105 &#8211; zwykle s\u0105 to jednak koszty niewielkie, rz\u0119du kilkudziesi\u0119ciu-kilkuset dolar\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Craft oferuje darmow\u0105 wersj\u0119, ale jest ona ograniczona na tyle, \u017ce do bardziej z\u0142o\u017conych projekt\u00f3w konieczne jest zakupienie licencji. Aktualnie wersja Pro systemu kosztuje oko\u0142o 300 dolar\u00f3w, plus 60 dolar\u00f3w za odnowienie licencji na ka\u017cdy kolejny rok. R\u00f3wnie\u017c znaczna cz\u0119\u015b\u0107 plugin\u00f3w dost\u0119pnych w repozytorium jest p\u0142atna i zwykle s\u0105 one wyra\u017anie dro\u017csze ni\u017c podobne rozwi\u0105zania dla WordPress. Wyb\u00f3r Craft w zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci projekt\u00f3w b\u0119dzie te\u017c wymaga\u0142 pomocy programist\u00f3w, poniewa\u017c wymaga znajomo\u015bci kodu i w wi\u0119kszo\u015bci samodzielnego przygotowania konfiguracji i frontendu strony.<\/p>\n\n\n\n<p>Jak chodzi o koszty WordPress przypuszczalnie oka\u017ce si\u0119 rozwi\u0105zaniem ta\u0144szym we wdro\u017ceniu i utrzymaniu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"podsumowanie-craft-cms-vs-wordpress\">Podsumowanie <a href=\"https:\/\/smultron.software\/pl\/craft-cms-4\" title=\"\">Craft CMS<\/a> vs WordPress<\/h2>\n\n\n\n<p>Podsumowuj\u0105c, mo\u017cemy sformu\u0142owa\u0107 najbardziej kluczowe r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy oboma systemami, kt\u00f3re maj\u0105 decyduj\u0105cy wp\u0142yw na wyb\u00f3r rozwi\u0105zania:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Uruchomienie witryny na Craft wymaga posiadania umiej\u0119tno\u015bci programistycznych &#8211; frontend musimy przygotowa\u0107 sami, jest to CMS skierowany w znacznym stopniu do programist\u00f3w.<\/li>\n\n\n\n<li>Rozwi\u0105zanie oparte o WordPress mo\u017cna zbudowa\u0107 w oparciu o gotowe motywy i pluginy, ale b\u0119dzie si\u0119 to wi\u0105za\u0107 z wi\u0119ksz\u0105 podatno\u015bci\u0105 na ataki, s\u0142absz\u0105 optymalizacj\u0105 i wydajno\u015bci\u0105. Craft ma tu przewag\u0119 optymalizacyjn\u0105, nie ma koncepcji \u201cmotywu\u201d, oferuje mniejsz\u0105 baz\u0119 plugin\u00f3w &#8211; tym samym wymaga wi\u0119kszego nak\u0142adu pracy programist\u00f3w przy z\u0142o\u017conych projektach.<\/li>\n\n\n\n<li>Oba systemy mog\u0105 by\u0107 baz\u0105 do budowania projektu od podstaw przez zesp\u00f3\u0142 programist\u00f3w, jednak Craft dostarcza wi\u0119cej wbudowanych funkcjonalno\u015bci, lepsz\u0105 struktur\u0119 bazy danych, niepor\u00f3wnanie lepsze uporz\u0105dkowanie i zoptymalizowanie bazowego kodu (framework Yii). WordPress na starcie wymaga u\u017cycia zewn\u0119trznych rozwi\u0105za\u0144 do custom fields, widok\u00f3w twig, obs\u0142ugi wieloj\u0119zyczno\u015bci itd., a tak\u017ce ci\u0105gnie za sob\u0105 wsteczn\u0105 zgodno\u015b\u0107 zwi\u0105zan\u0105 z pozycj\u0105 na rynku i byciem przede wszystkim platform\u0105 blogow\u0105.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"tabela-porownawcza\">Tabela por\u00f3wnawcza<\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img decoding=\"async\" width=\"1200\" height=\"2268\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-6184 lazyload\" data-srcset=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft.png 1200w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-159x300.png 159w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-542x1024.png 542w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-768x1452.png 768w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-813x1536.png 813w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-1084x2048.png 1084w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-24x46.png 24w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-30x56.png 30w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-199x376.png 199w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-1080x2041.png 1080w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-29x54.png 29w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-190x360.png 190w, https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2026\/04\/tabela-porownawcza-wordpress-craft-433x818.png 433w\" data-sizes=\"(max-width: 1200px) 100vw, 1200px\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 1200px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 1200\/2268;\" \/><\/figure>\n<div class=\"full-width container-grid gap-y-[32px] section-scrollspy  bg-gray-1 pt-[60px] desktop:pt-[120px] pb-[60px] desktop:pb-[120px]\"\n\tid=\"skontaktuj-sie\">\n\t<div class=\"hm2 desktop:h2\"\n\t\tdata-aos=\"animate__fadeInUp\"\n\t>\n\t\tSkontaktuj si\u0119 z nami\t<\/div>\n\t<div class=\"grid desktop:grid-cols-12 gap-y-[60px] items-start\">\n\t\t\n<div class=\"desktop:col-span-6 grid tablet:grid-cols-2\n\t\ttablet:gap-x-[24px] tablet:gap-y-[32px]\">\n\t<div class=\"\">\n\t\t<div class=\"\">\n\t\t\t<img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/smultron.software\/content\/uploads\/2024\/01\/681c046dafbd67a84a6a2820a207caa9-e1706629988730-768x515.jpeg\"\n\t\t\t\twidth=\"327\"\n\t\t\t\theight=\"204\"\n\t\t\t\tclass=\"w-full aspect-[390\/243] object-cover rounded-t-[10px] lazyload\"\n\t\t\t\talt=\"Marcin Stawowiak\"\n\t\t\t\tdata-aos=\"animate__fadeInUp\"\n\t\t\t src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 327px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 327\/204;\" \/>\n\t\t\t<div class=\"p-[24px] tablet:border-l-[1px] tablet:border-b-[1px]\n\t\t\tborder-gray-2 tablet:rounded-bl-[10px] max-tablet:border-x-[1px]\n\t\t\tgrid gap-[16px]\">\n\t\t\t\t<div class=\"h6\"\n\t\t\t\t\tdata-aos=\"animate__fadeInUp\"\n\t\t\t\t>Marcin Stawowiak<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"label-xs font-bold\"\n\t\t\t\t\tdata-aos=\"animate__fadeInUp\"\n\t\t\t\t>\n\t\t\t\t\tCo-founder, Executive Manager\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n\t<div class=\"pl-[24px] pb-[24px] pr-[24px] tablet:ml-[-24px]\n\t\t\ttablet:pt-[24px] grid gap-[16px] tablet:self-end tablet:border-[1px] tablet:border-l-0\n\t\t\tborder-gray-2 tablet:rounded-r-[10px] max-tablet:border-x-[1px]\n\t\t\tmax-tablet:border-b-[1px] max-tablet:rounded-b-[10px]\n\t\t\tgap-y-[60px]\">\n\t\t<div class=\"label-md max-tablet:hidden\" data-aos=\"animate__fadeInUp\">\n\t\t\tSzukasz do\u015bwiadczonego zespo\u0142u programistycznego? <br \/>Porozmawiajmy o konkretach.\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"grid body-md\" data-aos=\"animate__fadeInUp\">\n\t\t\t<a href=\"mailto:hello@smultron.pl\">hello@smultron.pl<\/a>\n\t\t\t<a href=\"tel:+48 791 991 797\">+48 791 991 797<\/a>\n\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n\t<div class=\"tablet:col-span-2 body-md grid gap-[16px] mt-[32px]\n\ttablet:mt-0\" data-aos=\"animate__fadeInUp\">\n\t\t<div class=\"label-md\">\n\t\t\tSmultron Web Development\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"\">\n\t\t\tul. S\u0142awkowska 12\t\t\t<br\/>\n\t\t\t31-014 Krak\u00f3w\t\t<\/div>\n\t\t<div>\n\t\t\tNIP:&nbsp;6762482785\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n<\/div>\n\t\t\n<div class=\"desktop:col-start-8 desktop:col-span-5 contact-form-footer\">\n\t\n<div class=\"wpcf7 no-js\" id=\"wpcf7-f224-o1\" lang=\"en-US\" dir=\"ltr\" data-wpcf7-id=\"224\">\n<div class=\"screen-reader-response\"><p role=\"status\" aria-live=\"polite\" aria-atomic=\"true\"><\/p> <ul><\/ul><\/div>\n<form action=\"\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/545#wpcf7-f224-o1\" method=\"post\" class=\"wpcf7-form init wpcf7-acceptance-as-validation\" aria-label=\"Contact form\" novalidate=\"novalidate\" data-status=\"init\">\n<fieldset class=\"hidden-fields-container\"><input type=\"hidden\" name=\"_wpcf7\" value=\"224\" \/><input type=\"hidden\" name=\"_wpcf7_version\" value=\"6.1.5\" \/><input type=\"hidden\" name=\"_wpcf7_locale\" value=\"en_US\" \/><input type=\"hidden\" name=\"_wpcf7_unit_tag\" value=\"wpcf7-f224-o1\" \/><input type=\"hidden\" name=\"_wpcf7_container_post\" value=\"0\" \/><input type=\"hidden\" name=\"_wpcf7_posted_data_hash\" value=\"\" \/>\n<\/fieldset>\n<div class=\"desktop:col-start-8 desktop:col-span-5\">\n  <div class=\"grid gap-[32px]\">\n    <div class=\"label-md\">\n\t\t\tWype\u0142nij poni\u017cszy formularz\n    <\/div>\n    <div class=\"grid gap-[24px]\">\n      <div class=\"form-row\">\n        <label class=\"label-xs\" for=\"msg-email\">Tw\u00f3j e-mail*<\/label>\n        <span class=\"wpcf7-form-control-wrap\" data-name=\"email\"><input size=\"40\" maxlength=\"400\" class=\"wpcf7-form-control wpcf7-email wpcf7-validates-as-required wpcf7-text wpcf7-validates-as-email form-control\" id=\"msg-email\" aria-required=\"true\" aria-invalid=\"false\" value=\"\" type=\"email\" name=\"email\" \/><\/span>\n      <\/div>\n      <div class=\"form-row\">\n        <label class=\"label-xs\" for=\"msg-content\">Twoja wiadomo\u015b\u0107*<\/label>\n        <span class=\"wpcf7-form-control-wrap\" data-name=\"message\"><textarea cols=\"40\" rows=\"10\" maxlength=\"2500\" class=\"wpcf7-form-control wpcf7-textarea wpcf7-validates-as-required form-control form-control-textarea\" id=\"msg-content\" aria-required=\"true\" aria-invalid=\"false\" placeholder=\"Podziel si\u0119 szczeg\u00f3\u0142ami swojego projektu\" name=\"message\"><\/textarea><\/span>\n        <div class=\"form-text\">\n          Max. 2500 znak\u00f3w\n        <\/div>\n      <\/div>\n      <div class=\"form-row label-sm\">\n<span class=\"wpcf7-form-control-wrap\" data-name=\"acceptance-69\"><span class=\"wpcf7-form-control wpcf7-acceptance\"><span class=\"wpcf7-list-item\"><label><input type=\"checkbox\" name=\"acceptance-69\" value=\"1\" aria-invalid=\"false\" \/><span class=\"wpcf7-list-item-label\"><span><\/span><span>Zapozna\u0142em si\u0119 i akceptuj\u0119 <a href=\"\/pl\/polityka-prywatnosci\/\" class=\"underline\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow\">Regulamin i Polityk\u0119 Prywatno\u015bci Smultron<\/a>.*<\/span><\/span><\/label><\/span><\/span><\/span>\n      <\/div>\n      <div>\n        <button type=\"submit\" class=\"button button--gradient-red\n                button--with-icon\">\n                    <span>Wy\u015blij<\/span>\n                    <span class=\"icon-arrow-right\"><\/span>\n                <\/button>\n      <\/div>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/div><div class=\"wpcf7-response-output\" aria-hidden=\"true\"><\/div>\n<\/form>\n<\/div>\n\t<div class=\"contact-form-footer__success flex bg-green-2\n\t\t\t\t\t\tborder-green-3 p-[16px] gap-[16px] rounded-[8px]\n\t\t\t\t\t\tmt-[30px]\">\n\t\t<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"24\" height=\"24\"\n\t\t\tviewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\">\n\t\t\t<path d=\"M12 2C17.51 2 22 6.49 22 12C22 17.51 17.51 22 12 22C6.49 22 2 17.51 2 12C2 6.49 6.49 2 12 2ZM12 0C5.37 0 0 5.37 0 12C0 18.63 5.37 24 12 24C18.63 24 24 18.63 24 12C24 5.37 18.63 0 12 0ZM18.25 8.89L16.83 7.48L10.73 13.7L7.65 10.76L6.25 12.2L10.75 16.52L18.25 8.89Z\"\n\t\t\t\t\tfill=\"#104121\"><\/path>\n\t\t<\/svg>\n\t\t<div class=\"body-md text-green-4\">\n\t\t\t<strong>Dzi\u0119kujemy za przes\u0142anie formularza!<\/strong> Odpowiemy w ci\u0105gu 24 godzin.\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n<\/div>\n\n\t<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W tym artykule por\u00f3wnamy WordPress z mniej znanym i bardziej niszowym rozwi\u0105zaniem, jakim jest Craft CMS. Naszym celem jest zrozumienie, czy wyb\u00f3r Craft CMS mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 lepszy, a tak\u017ce dla kogo i dla jakich projekt\u00f3w. Zaczniemy od og\u00f3lnego przedstawienia obu rozwi\u0105za\u0144. Mimo up\u0142ywu lat i dynamicznych zmian w internecie, WordPress zachowuje stabiln\u0105 pozycj\u0119 lidera [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":589,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[40,39],"tags":[],"class_list":["post-545","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-technologie","category-biznes"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/smultron.software\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/545","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/smultron.software\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/smultron.software\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smultron.software\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smultron.software\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=545"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/smultron.software\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/545\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smultron.software\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/589"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/smultron.software\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=545"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/smultron.software\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=545"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/smultron.software\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=545"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}